15 min read" /> 15 min read">
Thứ Sáu , 19 Tháng Tư 2019
Tin mới
Bạn đang xem: Home » Bí kíp » Giáo dục » Học thuật » Dạy con ở nhà: Nên hay không nên?

Dạy con ở nhà: Nên hay không nên?15 min read

Home school (dạy học tại nhà) là hình thức mới tại Việt Nam. Theo chia sẻ của những người trong cuộc, họ từng bị coi là dở hơi khi quyết định không cho con đến trường. Theo phụ huynh, khi bố mẹ và các con có mục tiêu khác với trường học nên lựa chọn một hình thức phù hợp hơn.

Một số ý kiến cho rằng, home school ở Việt Nam dành cho những trẻ khó hòa nhập cộng đồng và gia đình có điều kiện. Tuy nhiên, những người trong cuộc cho rằng, điều này không đúng.

Theo phụ huynh, home school ra đời khi bố mẹ và các con có mục tiêu khác với trường học, nên lựa chọn một hình thức phù hợp hơn.

Để home school đạt hiệu quả thì các gia đình cần xác định rõ mục tiêu và mong muốn khi chọn home school; cần tìm được chương trình phù hợp; tạo môi trường thực tế, sáng tạo; nên áp dụng mô hình của những người đã thành công trên thế giới và phải tạo được cộng đồng cho con.

 

Những cái “Được ” khi chọn hình thức home school

Đứa trẻ không bao giờ phải cố góp tiền mua một giờ đồng hồ bận rộn của bố mẹ để chơi cùng với mình. Chúng cũng không phải tham gia những giờ học cứng nhắc ở trên trường, bắt buộc phải chạy đua theo những chương trình đóng khung cố định một tuần mấy tiết.

Trong khi bạn bè đồng trang lứa phải ngồi trong phòng điều hòa, thi thoảng chỉ được giải lao bằng những món đồ chơi màu sắc sặc sỡ, lặp đi lặp lại một cách vô thức. Thì những đứa trẻ này được ra ngoài chạy nhảy, khám phá thiên nhiên, trải nghiệm cuộc sống cùng bố hoặc mẹ vào bất cứ ngày nào trong tuần…

Khi một bậc phụ huynh nào đó quyết định áp dụng chương trình homeschool, nghĩa là họ chấp nhận với công việc làm bố/làm mẹ toàn thời gian. Và với một đứa trẻ, còn điều gì tuyệt vời hơn nữa khi lúc nào cũng được cùng học, cùng chơi với bố mẹ mình. Tình cảm gia đình chắc chắn sẽ càng thêm gắn kết.

Những đứa trẻ này cũng sẽ không phải đối mặt với chuyện thành tích ở trường học, chúng được quyền nói không với điểm số, phân lớp, thi đua... Bố mẹ đồng thời trở thành những người giáo viên quan trọng nhất trong cuộc đời con, tận tình, tỉ mẩn giảng bài cho con theo chương trình được thiết kế riêng và phù hợp.

Nhà biên soạn các giáo trình homeschool ở Mỹ Sandra Bynum từng nói: “Cả những trường học thuộc những tiểu bang khắt khe nhất của nước Mỹ cũng buộc phải thừa nhận rằng trẻ em tiếp thu kiến thức tốt nhất khi chúng được học theo nhịp độ riêng của mình”.

Khi bố mẹ dành nhiều thời gian ở bên và tương tác với con, thì sẽ phát hiện sớm khả năng, sở thích của con về một vấn đề nhất định. Ví dụ, có trẻ mê tìm hiểu về khoa học, có trẻ thích học về địa lý, lại có những trẻ đặc biệt yêu thích âm nhạc… Từ đó, bố mẹ có thể nhanh chóng định hướng cho con phát triển đúng hướng, rõ ràng trong mục đích về tương lai.

Đặc điểm chung ở những đứa trẻ homeschool, là thường không bị bố mẹ bắt ép học, mà chúng ngồi vào bàn dựa trên tinh thần tự giác và sự hứng thú của chính mình. Chúng biết học để làm gì, và những điều gì là tốt cho mình nên ra sức đọc sách, tìm hiểu kiến thức, đào sâu nghiên cứu về lĩnh vực yêu thích.

Những đứa trẻ homeschool cũng thường được phụ huynh áp dụng theo giáo trình của Mỹ, nên có đặc điểm chung là đều rất giỏi tiếng Anh. Và nhờ vậy mà khả năng giao tiếp, đọc hiểu tiếng Anh của trẻ cũng thường vượt trội hơn so với những đứa trẻ khác. Cơ hội tìm hiểu về các nền kiến thức, tiếp cận với đa dạng nguồn thông tin… vì thế sẽ được nâng cao hơn.

Trẻ biết yêu thương, chia sẻ và sống có trách nhiệm vì trẻ được bố mẹ lồng ghép những bài học về cuộc sống thông qua công việc hàng ngày. Ví dụ như khuyến khích con tự làm những việc đơn giản trong nhà: tự đi giày, cất giày, cất đồ chơi, tự lấy sách, tưới cây, lấy và cất bát đũa, bỏ quần áo bẩn vào máy giặt...

Bố mẹ cũng sẽ có nhiều thời gian để giải thích cho con hiểu về mối quan hệ với những người xung quanh, tại sao lại phải nhường nhịn em út, bạn bè hay lý do gì nên tôn trọng những người lớn tuổi và thực hành mỗi ngày qua việc chào hỏi lễ phép, giúp đỡ người khác.

Phụ huynh sẽ tận dụng triệt để hiệu quả của việc đối thoại trong học tập, dạy về các kỹ năng xã hội như học hiểu về cảm xúc bản thân, dạy các con đứng trước một vấn đề thì có cách thức xử lý nào và từ đó dạy các con cần hành động ra sao cho đúng đắn.

Những bất lợi của phương pháp homeschool

Khi đã chọn phương pháp này, các bố mẹ sẽ phải đối mặt với một số khó khăn sau đây:

  1. Cha mẹ phải chủ động tìm bạn cho con

Trẻ được homeschool không cần phải được gặp quá nhiều bạn hay được chơi cùng bạn suốt cả ngày. Cha mẹ có thể chơi - học cùng trẻ và trẻ cũng có thể chơi một mình. Tuy vậy, trẻ vẫn cần được chơi tự do với những trẻ khác.

  1. Cha mẹ phải chấp nhận rủi ro cao

Ở các nước phát triển, các bé có thể dễ dàng thay đổi giữa homeschool và trường học, và cũng có nhiều trường đại học chấp nhận các học sinh homeschool. Tuy nhiên, ở Việt Nam hiện nay, homeschool rất có thể là lựa chọn "một đi không trở lại".

Do vậy, các phụ huynh vẫn nên tìm hiểu kĩ và xác định trước một số phương án khả thi trong trường hợp chỉ muốn homeschool con trong một vài năm.

  1. Cha mẹ có thể không thực sự phù hợp với homeschool

Không phải cha mẹ nào cũng hợp với homeschool, và không phải cha mẹ nào cũng muốn làm điều đó. Điều này có thể được so sánh với việc không phải ai cũng hợp với các nghề sửa chữa cơ khí, luật sư, giáo viên, bác sĩ, nhiếp ảnh gia, nhân viên marketing… Đôi khi cũng phải bắt tay vào làm thì ta mới biết mình hợp với cái gì!

Vì vậy, để biết bản thân có phù hợp với homeschool hay không, tôi cho rằng các cha mẹ muốn homeschool con nên tranh thủ 1-2 năm trong giai đoạn mẫu giáo của con để thử sức trước khi chạy marathon! Giáo dục con tại nhà hoàn toàn có thể “ngốn” rất nhiều thời gian của cha mẹ, khiến chúng ta cảm thấy căng thẳng vì có ít thời gian cho bản thân.

  1. Cha mẹ sẽ phải hi sinh công việc ở mức độ nhất định 

Ai sẽ homeschool cho bé? Bạn hay vợ hoặc chồng của bạn hay cả hai thay phiên nhau? Có khả năng cao một trong hai người sẽ đi làm ít hơn và do đó sẽ ảnh hưởng ít nhiều đến kinh tế gia đình. Tuy nhiên, nếu nhìn ở khía cạnh khác, khi hai vợ chồng đều đi làm và quyết định gửi con ở trường, đơn giản là bạn đang trả tiền cho người khác chăm lo giáo dục của con bạn, trong khi bạn có thể bớt làm đôi chút và tự chăm lo cho con lấy. Trong trường hợp sau, nếu bạn biết đích xác mình đang làm gì thì giáo dục cho con có thể đạt kết quả cao!

  1. Khó có sự ủng hộ của gia đình 

Quyết định homeschool cho con của vợ chồng bạn có thể khiến cho một số thành viên trong gia đình phản đối ở nhiều mức độ khác nhau. Bạn có đủ quyết tâm, dũng cảm, và tự tin để theo đuổi nó hay không? Bạn có sợ mối quan hệ với một số thành viên trong gia đình sẽ bị ảnh hưởng? Bạn có sợ khi theo một con đường mới mà không có sự ủng hộ của mọi người xung quanh?

  1. Cha mẹ phải không ngừng tự học

Để có thể tự dạy con ở nhà, cha mẹ phải không ngừng tự học. Việc tìm hiểu về các cách thức dạy học, cách thức nói chuyện với trẻ sao cho phù hợp và có hiệu quả nhất đòi hỏi cha mẹ phải nghiên cứu nhiều tài liệu. Cha mẹ cũng cần phải tự quyết định xem con cần học nội dung gì vào thời điểm nào. Việc này không đơn giản là một sớm, một chiều, mà là một quá trình dài.

Ý kiến của chuyên gia về giáo dục

Bà Trần Thị Thái Hà, Giám đốc Trung tâm Phân tích và Dự báo Nhu cầu đào tạo nhân lực - Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, người có nhiều năm nghiên cứu về giáo dục, cho biết, những gia đình ở Việt Nam lựa chọn hình thức cho con học tại nhà là sự đột phá trong chiến lược giáo dục của gia đình.

Đây là một xu thế tất yếu trong thời đại khoa học công nghệ phát triển. Người học chỉ cần sử dụng thành thạo điện thoại, máy tính.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện tại, với cơ chế, luật định, cũng như điều kiện phát triển xã hội ở Việt Nam, người học dễ gặp những rủi ro. Hiện chưa có văn bản cụ thể chấp nhận hình thức home school, nên có thể dẫn đến tình huống, sau thời gian dạy tại nhà, bố mẹ muốn con vào trường học thì không có văn bản chứng nhận đã tốt nghiệp cấp học.

Nữ giám đốc bày tỏ, giáo dục Việt Nam vẫn còn nhiều bất cập. Việc các gia đình lựa chọn hình thức học tại nhà có nhiều nguyên nhân, trong đó gồm điều kiện gia đình và một phần mất niềm tin vào hệ giáo dục chính thống. Sự lựa chọn của họ có thể bị xem là liều lĩnh.

Theo đánh giá của bà Hà, xét về mặt tích cực, home school là xu thế tất yếu của xã hội.

"Nền giáo dục của Việt Nam cần thay đổi, các nhà quản lý phải suy nghĩ và chấp nhận những hình thức giáo dục khác nhau, đảm bảo tính đa dạng của hệ thống, và đáp ứng tốt hơn mọi nhu cầu của người học", Giám đốc Trung tâm Phân tích và Dự báo Nhu cầu đào tạo nhân lực nhận định.

Theo bà Hà, để tránh được những nguy cơ hay rủi ro khi áp dụng hình thức dạy con tại nhà, gia đình cần chú điều chỉnh, và tạo cơ hội cho trẻ tham gia các hoạt động ngoài xã hội với bạn bè cùng trang lứa, rèn luyện thêm các kỹ năng sống, kỹ năng hoạt động xã hội.

Dù với bất kỳ lựa chọn con đường học như thế nào, trẻ đều cần một môi trường giáo dục đa dạng, phong phú, để cho trẻ phát triển các năng lực của mình và có thể hòa nhập vào thế giới trong tương lai.

(BigSchool.vn)

Bình luận

About Cha Tốt

Cùng con khôn lớn

Không mở bình luận

Lên đầu trang

Bản tin Làm cha tốt

Đăng ký nhận những thông điệp hữu ích từ Cộng đồng Làm cha tốt